οικονομία

Αντικείμενο του νομοσχεδίου

Το Υπουργείο Ανάπτυξης προωθεί ένα σύγχρονο και ολοκληρωμένο πλαίσιο ενίσχυσης των Άμεσων Ξένων Επενδύσεων (Α.Ξ.Ε.), με στόχο την προσέλκυση σημαντικών κεφαλαίων σε κρίσιμους τομείς της ελληνικής οικονομίας.

Το νομοσχέδιο εισάγει ένα νέο καθεστώς κινήτρων, συμπληρωματικό των υφιστάμενων εργαλείων , το οποίο περιλαμβάνει:

• Φορολογικά κίνητρα (απαλλαγές ή ταχεία απόσβεση παγίων)
• Ταχεία αδειοδότηση με αυστηρές προθεσμίες
• Χρηματοδοτικά εργαλεία για επενδύσεις έως €50 εκατ., με εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας
• Διευκολύνσεις αδειών διαμονής
• Δίκαιη διαδικασία υπαγωγής (FIFO)

Το νέο πλαίσιο στοχεύει σε επενδύσεις που χρηματοδοτούνται αποκλειστικά από μη εγχώρια κεφάλαια και αφορούν συγκεκριμένους στρατηγικούς κλάδους.

Στόχοι του νομοσχεδίου

Α. Αύξηση των εισροών Α.Ξ.Ε. σε στρατηγικούς τομείς

Το καθεστώς αφορά επενδυτικά σχέδια έως €50 εκατ. στους εξής τομείς:

• Μεταποίηση / Βιομηχανία
• Έρευνα & Ανάπτυξη, Τεχνολογία, Τεχνητή Νοημοσύνη
• Εφοδιαστική αλυσίδα (logistics)
• Βιομηχανοποιημένη πρωτογενής παραγωγή
• Αμυντική βιομηχανία / Αεροναυπηγική
• Βιοτεχνολογία, Υγεία, Κοινωνική Πρόνοια

Β. Παροχή στοχευμένων κινήτρων

Τα κίνητρα διαφοροποιούνται ανάλογα με την περιοχή υλοποίησης και περιλαμβάνουν:

• Φορολογική απαλλαγή ή ταχεία απόσβεση παγίων
• Ταχεία αδειοδότηση με δυνατότητα παρέμβασης του Υπουργού σε περίπτωση αδράνειας
• Δάνεια με εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας

o Χαμηλότερο επιτόκιο

o Βελτιωμένοι όροι δανεισμού

o Ελάχιστες απαιτήσεις collaterals

• Διευκόλυνση αδειών διαμονής για επενδυτές
• Διαφανής διαδικασία FIFO για την υπαγωγή επενδυτικών σχεδίων

Oφέλη για την ελληνική οικονομία

Η εφαρμογή του νέου πλαισίου αναμένεται να επιφέρει:

• Μόχλευση σημαντικών ξένων κεφαλαίων
• Ενίσχυση της παραγωγικής βάσης και της τεχνολογικής αναβάθμισης
• Μεταφορά τεχνογνωσίας και προηγμένης επιχειρηματικής κουλτούρας
• Δημιουργία νέων θέσεων εργασίας
• Ενίσχυση της περιφερειακής ανάπτυξης και μείωση ανισοτήτων
• Επιτάχυνση του ψηφιακού και βιομηχανικού μετασχηματισμού

Το νομοσχέδιο αποτελεί μια στοχευμένη μεταρρύθμιση που ενισχύει την ανταγωνιστικότητα της χώρας και αναβαθμίζει τη θέση της Ελλάδας στον διεθνή επενδυτικό χάρτη.

Σημειώνεται ότι σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΟΟΣΑ στα 12,8 δισ. δολάρια ανήλθαν οι Ξένες Άμεσες Επενδύσεις (ΞΑΕ) στην Ελλάδα το 2025.

Οι ΞΑΕ πέρυσι ήταν κατά 69% υψηλότερες σε σχέση με το 2024 και περισσότερο από 50% υψηλότερες σε σχέση με το 2022.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση σημειώθηκε μείωση των ΞΑΕ κατά 6% το 2025, ενώ σε παγκόσμιο επίπεδο αυξήθηκαν κατά 15% σε 1,66 τρισ. δολάρια, αλλά ουσιαστικά η αύξηση ήταν 6%, αν εξαιρεθούν μεγάλες διακυμάνσεις που σημειώθηκαν σε ορισμένες ευρωπαϊκές οικονομίες.

Η ανάλυση των στοιχείων του ΟΟΣΑ δείχνει ότι οι ΞΑΕ πραγματοποιήθηκαν κυρίως με απόκτηση μετοχικού κεφαλαίου. Οι επενδύσεις αυτού του τύπου ανήλθαν σε 10,5 δισ. δολάρια ή περίπου στο 82% όλων των εισροών, ενώ οι επανεπενδύσεις κερδών ανήλθαν σε 2 δις. δολάρια ή στο 15,5% και οι επενδύσεις με τη μορφή δανεισμού από τη μητρική επιχείρηση σε μόλις 321 εκατ. δολάρια ή το 2,5%.

Σε ποιους τομείς κατευθύνθηκαν

Όσον αφορά τους κλάδους στους οποίους κατευθύνονται οι ΞΑΕ, κυριαρχούν οι υπηρεσίες και έπεται με μικρότερα ποσοστά η μεταποίηση, ενώ οι εισροές στον αγροτικό τομέα είναι ελάχιστες.

Στην τριετία 2022-2024, για την οποία υπάρχουν διαθέσιμα σχετικά στοιχεία, οι επενδύσεις στον τομέα των υπηρεσιών αφορούσαν από το 59% έως το 85% των συνολικών, ενώ στον τομέα της μεταποίησης κυμάνθηκαν από 7% έως 19%. Τη μερίδα του λέοντος στον τομέα των υπηρεσιών είχαν ο κλάδος των χρηματοπιστωτικών και ασφαλιστικών δραστηριοτήτων, με εισροές πάνω από 2,5 δισ. δολάρια το 2022 και το 2024 καθώς και ο κλάδος των δραστηριοτήτων real estate με εισροές από 973 εκατ. δολάρια το 2022 έως 2,1 δισ. δολάρια το 2024. Παράλληλα, υπήρξαν υψηλές εισροές, από 855 εκατ. δολάρια έως 1 δισ. δολάρια, για ιδιωτικές δραστηριότητες real estate στο διάστημα αυτό. O κλάδος πληροφορικής-επικοινωνιών προσέλκυσε επίσης σημαντικά κεφάλαια, από 320 έως 500 εκατ. δολάρια στην τριετία. Oι επενδύσεις στον τομέα των υπηρεσιών έγιναν με αγορά μετοχικού κεφαλαίου σε ποσοστό 58% για το 2024 και το 2023.